Tiểu vương quốc Regina Pacis xin trân trọng gửi đến quý vị và các bạn yêu chuộng nghệ thuật đôi giòng giới thiệu về các tác giả và tác phẩm chọn lọc từng được mến mộ.

  trên trang này:

Nhạc nền:   Những Cánh Ðào Cuối Xuân   (Tác Giả: Phạm Quang Tuấn. Soạn Piano: Linh Chi)

   Thơ:

1. Thơ Nikki Giovanni
2. Thơ Jaques Prevert
3. Thơ Paul Verlaine

   Tranh Ảnh:

1. Tranh Georgia O'Keeffe
2. Tranh Herman Maril

http://www.boulevardprinters.com/bio-georgia-okeeffe.html

Georgia O'Keeffe là họa sĩ người Mỹ, chuyên về các tác phẩm trừu tượng. Nàng nổi tiếng qua đường nét thuần khiết và trong sáng chấm phá từng bố cục trên bức tĩnh vật. Georgia O'Keeffe sinh tại Sun Prairie, tiểu bang Wisconsin. Nàng từng theo học tại the Art Institute of Chicago và the Art Students League of New York. Nàng còn dạy các lớp mỹ thuật tại Texas từ 1913 đến 1918. Vào năm 1916, nhiếp ảnh gia Alfred Stieglitz, đồng thời là giám đốc nhà trưng bày nghệ thuật (về sau là phu quân của nàng) đã chú ý đến các tác phẩm trừu tượng của nàng và chưng bày một số tại phòng trưng bày có tên "291" của ông tại thành phố New York. Từ đó tác phẩm của Georgia O'Keeffe luôn được trưng bày tại nơi ấy cho đến khi Alfred Stieglitz qua đời vào năm 1946. Ngoài ra, tác phẩm của nàng còn được triễn lãm tại nhiều nơi có uy tín. Năm 1949, Georgia O'Keeffe về sống tại New Mexico. Tại đây, tên tuổi của nàng một lần nữa nổi bật qua các họa phẩm về hoa và phong cảnh nơi sa mạc. Ðó là góc độ tuyệt vời của những bức tranh cận cảnh. Có thể là đoá hoa đang nở hoặc chiếc xương đầu bò. Cho dù nàng chỉ trình bày hoạ phẩm của mình với tính cách tượng trưng tiêu biểu, song, nét đặt biệt của nó lại nổi bật. Màu sắc sáng rõ và những nét táo bạo đã tạo ra những tác phẩm có tính trừu tượng đáng kể. Một số hoạ phẩm nổi tiếng của nàng mang ảnh hưởng này. Trong đó có thể kể bức tranh có chất đặc thù riêng như Black Iris (1926, trưng bày tại Metropolitan Museum of Art, thành phố New York). Ðó là đoá hoa được vẽ tỉ mỉ từng đường nét và phóng thật to đến độ nó trở nên lạ lùng vô cùng và gây kinh ngạc cho người thưởng lãm. Vào thập niên 1960, các chuyến du hành trên cao lồng lộng đã gây cảm hứng cho nàng mang những đề tài như trời cao, như mây rộng mà nàng đã nhìn thấy bên ngoài khung cửa nhỏ trên từng chuyến bay vào trong tác phẩm của mình. Một trong những hoạ phẩm lớn nhất của nàng là bức tranh vẽ trên tường có tên Sky Above Clouds, rộng 7m3 (24 ft), bức tranh nằm trong bộ sưu tập 1965 của tác giả. Nói chung, tác phẩm của Georgia O'Keeffe được trưng bày nhiều nơi trên toàn lảnh thổ Hoa Kỳ. Nó có thể là quốc hữu của Hoa Kỳ hoặc là sưu tập riêng của cá nhân.

Dưới đây là một số hoạ phẩm tiêu biểu của Georgia O'keeffe:

1. Morning Glory with Black, 1926,

Nàng là người hồn nhiên vô tư   ("She is innocent", Alfred Stieglitz: husband). <

2. Poppy, 1927, tranh sơn dầu

Everyone has many associations with a flower. You put out your hand to touch it, or lean forward to smell it, or maybe touch it with your lips almost without thinking, or give it to someone to please them. But one rarely takes the time to really see a flower. I have painted what each flower is to me and I have painted it big enough so that others would see what I see. (Georgia, catalog statement, 1926)

Chúng ta hẳn từng đứng trước một đoá hoa. Từng đưa tay vuốt nhẹ, nghiêng mình cúi hôn đoá mỏng mảnh, tận hưởng hương vị ngọt ngào đằm thắm không đắn đo do dự, cũng chẳng màng mang đến tặng người thân quen. Song, lại có kẻ bỏ nhiều thời gian nhìn ngắm thật sự. Tôi từng vẽ đóa hoa có ý nghĩa riêng cho tôi và tôi muốn vẽ đủ to đủ lớn để mọi người có thể nhìn ngắm đoá hoa tuyệt vời như chính tôi đã say sưa tận hưởng vậy.     (Georgia, 1926)

3. Red Canna, 1923, tranh sơn dầu

"I found I could say things with color and shapes that I couldn't say in any other way— things that I had no words for. (Georgia, in the exhibition announcement, January 1923)

Tôi chỉ có thể bàn đến những vấn đề về màu sắc và hình dáng, ngoài ra tôi không biết nói gì hơn -   Nói đến điều mà tôi không biết nói.   
(Georgia , phát biểu trong buổi triễn lãm tháng 1, 1923)

4. Yellow Calla, 1926, tranh sơn dầu

Those who wrote of "sex" in her flower paintings had undoubtedly not studied the flowers to know how true was her expression of them. Georgia did not care what was said. It was impossible for her not to want to paint corollas, calyxes, petals, stems—the essential parts of the flower with all their depth of color and in their wondrous forms. She was painting nature, as it seemed to her, exciting and wonderfully alive. (Anita Pollitzer, from "A Woman On Paper: Georgia O'Keeffe"

Những tay cho rằng hoạ phẩm về hoa của nàng chứa đầy dục tính thật chính là kẻ chẳng am hiểu xem xét cho tường tận một đoá hoa để hiểu được mức diễn đạt của nàng trong tác phẩm. Georgia không màng nghe dư luận bàn tán khen chê. Nàng không thể không vẽ tràng hoa, đài hoa, cánh hoa, hoặc thân cây cuống lá và cả tận gốc rễ - vẽ những phần thiết yếu của đoá hoa với tất cả độ sâu của màu sắc và với những hình dáng dị kỳ nhất. Thật ra, nàng đã vẽ hình thái của thiên nhiên. Ðối với nàng, nó thật vô cùng kỳ thú và sống động.

(Anita Pollitzer , trong quyển "A Woman On Paper: Georgia O'Keeffe")

5. Gray Line with Black, Blue and Yellow, 1923, tranh sơn dầu

Anita — do you feel like flowers sometimes ?
(Georgia to Anita Pollitzer, October 1915 )

Anita ơi, trong một lúc nào đó có bao giờ bồ tưởng như mình là những đoá hoa hay không ?
(Georgia viết cho Anita Pollitzer, tháng 10 năm 1915)

6. Oak Leaves Pink and Gray, 1929, tranh sơn dầu

A In Oak Leaves, Pink and Gray, the artist examines every crevice and vein of the leaves, exploring the harmony of decay and rebirth in nature, a theme prevalent in her work. Here, O'Keeffe has created a composition that is both objective, because the leaves are a recognizable subject, and abstract, because the broad expanse of color compels the viewer to read the image in terms of pure form and color.

Qua tác phẩm này, nhà nghệ sĩ đã xem xét tỉ mỉ từng đường nhăn kẻ nứt cũng như từng mạch máu đường gân trên thân lá. Nàng muốn tìm ở đây nét hài hoà đồng điệu giữa sự mục rữa và tái sinh của đất trời. Ðó là đề tài tiêu biểu thường thấy trong tác phẩm của nàng. Ở đây, O'Keeffe đã tạo ra bố cục có hai mục tiêu. Có thể nói, chiếc lá là chủ đề bằng xương bằng thịt của tác phẩm, nhưng nó cũng mang tính chất trừu tượng. Sự phối ảnh đầy sắc màu thúc đẩy người thưởng ngoạn đọc được những đường nét qua hình thể thuần khiết và ý nghĩa của màu sắc.

7. Oriental Poppies, 1928, tranh sơn dầu

In 1923, O'Keeffe began painting flowers and leaves, creating some of her best-known work. Oriental Poppies and related flower paintings have been seen by some scholars as her response to such modern photographers as Alfred Stieglitz and Paul Strand, who "zoomed in" on and closely cropped their subject in an attempt to discover its core essence. O'Keeffe emulates this technique in her compositions. By creating an oversized close-up of the poppies and removing them from any discernible context, she abstracts the organic forms into black and red shapes.

Vào năm 1923, O'Keeffe bắt đầu vẽ hoa và lá, tạo ra những bức tranh cực kỳ nổi tiếng cho sự nghiệp của nàng. Tác phẩm Oriental Poppies và những tác phẩm hoa lá tương tự đã được một số sinh viên học sinh thưởng ngoạn, như lời đáp của nàng gửi đến các nhiếp ảnh gia như Alfred Stieglitz và Paul Strand. Chính họ đã thu ống kính thật gần chỉ giữ lấy phần trọng tâm bức ảnh, phần thiết yếu mà họ tìm thấy nét đẹp ở đó. O'Keeffe đã nắm bắt tuyệt chiêu này vào tác phẩm của mình. Ðể tạo ra đoá poppy khổng lồ, O'Keeffe đã loại hẳn mọi vật hiện hữu chung quanh nó, nàng cường điệu tác phẩm bằng những đườnng nét chan hoà giữa đen và trắng.

Nguyệt Trinh
(Feb. 22, 2002)
vtruong@nova.umuc.edu

http://www.umuc.edu/maril/maril_bio1.html

Herman Maril sinh năm 1908 tại thành phố Baltimore, tiểu bang Maryland. Ông là nhà họa sĩ chuyên về phong cảnh, vùng biển và cảnh trí nội thất. Nét vẽ của ông mang phong cách thuần khiết trữ tình, và đồng thời cũng thật sâu sắc. Từ tuổi thiếu niên cho đến hết đời mình, ông đã theo đuổi con đường nghệ thuật với tư tưởng riêng biệt của mình.

Ông từng phát biểu, "Nguồn sáng tác của tôi là lời đáp với thiên nhiên và thế giới chung quanh. Tôi yêu mến ngôn ngữ riêng của màu sơn tôi vẽ, và niềm suy nghĩ của tôi phải trang trải trên từng phần, từng góc nơi khung vải. Tôi mong muốn tác phẩm của mình đạt được điều cơ bản với tính chất hoà hợp độc nhất. Ðiều này đòi hỏi sự thấu đáo và cảm nhận kiên trì không ngơi nghỉ về cái nhìn trữ tình độc đáo trong nét tạo hình.

Herman Maril từng theo học mỹ thuật tại Maryland Institute of Fine Arts. Những năm trong thời kỳ khủng hoảng ông đã nhận và hoàn tất nhiều đề án từ chính phủ Liên Bang Hoa Kỳ. Trong thời Ðệ Nhị Thế Chiến khi phục vụ quân đội, ông đã sáng tác nhiều hoạ phẩm. Sau chiến tranh, ông bắt đầu sự nghiêp của mình với vai trò người thầy dạy các lớp hội hoạ tại University of Maryland. Hoạ phẩm của ông được các nhà trưng bày nghệ thuật tại Washington, Baltimore và New York giới thiệu rộng rãi, và còn được đoạt rất nhiều giải và vô số phần thưởng.

Ðến nay, tác phẩm của Herman Maril đã có mặt tại hơn sáu mươi viện bảo tàng và nhà chưng bày. Có thể kể, the Baltimore Museum, Bronk Collection at Adirondack College, Butler Institute of American Art, Cape Museum of Fine Arts, Cleveland Museum, and Corcoran Gallery. Ngoài ra một số khác được tìm thấy tại Hyde Collection, Phillips Collection, National Academy of Design, Provincetown Art Association, Smithsonian's National Museum of American Art, San Francisco Museum, Whitney Museum, Walters Art Museum, Wichita Art Museum, Worcester Art Museum, và nhiều viện bảo tàng khác trên toàn lảnh thổ Hoa Kỳ cũng như ở Châu Âu.

Dưới đây là một số hoạ phẩm tiêu biểu của Herman Maril :

http://www.umuc.edu/maril/maril_main.html

Nguyệt Trinh
(Feb. 23, 2002)
vtruong@nova.umuc.edu

/*   cảm tác từ A Poem of Friendship
      của nữ sĩ Nikki Giovanni   */

---   về Tuyết Lan (7P2, 8P2, 9P2 và mãi mãi)   --

lòng ưu ái phải đâu vì tương ngộ
từ một ngày lá biếc ngát đời nhau
niềm yêu dấu là vầng trăng thiên cổ
bóng ân tình vằng vặc mãi ngàn sau

tình thật hiền không ở vạn mùa hoa
nở nụ cười xuân mọng chín môi hồng
tình đằm thắm chôn sâu giữa trời lạ
dấu lệ khô mang ép giữ bên lòng

tai chẳng ấm đón nghe lời chim sẻ
hót ru đời kể lể chuyện ngày đêm
tim tìm đến vì lời chưa mở hé
cứ ngập ngừng ray rứt kín khung rèm

đừng nhắc tên khi gió phủ mưa nhàu
hồn tiếc nuối bàn tay che kỷ niệm
còn nhớ nhau dù nắng vẫn tươi màu
gọi gió về trải mộng dưới vườn êm

Nguyệt Trinh
(Sept. 07, 2001)
vtruong@nova.umuc.edu

Nikki Giovanni
(in Love Poems Nikki Giovanni )

We are not lovers
because of the love
we make
but the love
we have

We are not friends
because of the laughs
we spend
but the tears
we save

I don't want to be near you
for the thoughts we share
but the words we never have
to speak

I will never miss you
because of what we do
but what we are
together

Jacques Prévert sinh ngày 4, tháng 2 năm 1900 tại Neuilly-sur-Seine trong một gia đình trung lưu. Cha của ông là một người sống hơi phóng lãng. Cụ làm đủ mọi ngành nghề, đặc biệt cụ từng là nhà phê bình điện ảnh và quen biết giới diễn viên và danh hài. Chính cụ là người đã truyền lòng say mê sân khấu cho Jacques, cụ còn dắt Jacques vào tận hậu trường để xem vỡ diễn. Ðến trường, ai muốn nghe chuyện kể ở nơi kỳ thú ấy thì phải hậu tạ Jacques một tách trà. Ðiều này luôn xãy ra lộ liễu, thậm chí còn đến tai nhà trường. Jacques cứ bất tuân kỹ luật, đồng thời thường trốn học đi chơi. Cậu bé thích học thói đời ngoài đường phố hơn ở trường lớp. Tuy nhiên, Jacques cũng hoàn tất con đường học vấn của mình, có bằng cấp hẳn hòi và cuối cùng đi vào ngành sư phạm. Một năm sau đó, người anh cả của Jacques qua đời vì cơn sốt thương hàn.

Năm 1918, Jacques bị động viên, rồi sau đó được giãi ngũ về Proche-Orient. Tại đây, Jacques quen biết được d' Yves Tangy và de Marcel Duhamel. Năm 1925 cả ba cùng theo đuổi phe chủ nghĩa siêu hiện thực. Qua năm sau thì gia nhập và đồng thời cũng ly khai thật mau chóng. Họ rời bỏ phe ấy để tự thành lập nhóm le Groupe de la rue du Château. Chẳng bao lâu thì có thêm Raymond Queneau và Michel Leiris gia nhập. Chính trong thời điểm này, Jacques lập gia đình cùng Simone Diense.

Năm 1928, Jacques cùng với người anh thứ (tên Pierre) soạn thảo kịch bản phóng sự về Paris, mang nhan đề Souvenirs de Paris còn được gọi là Paris-Express, nhưng cả hai chẳng cứu vãn nổi hãng phim Roebuck Films của mình. Bộ phim bị thất bại thảm hại.

Năm 1930 tạp chí BIFUR xuất bản bài thơ đầu tay của Jacques, Souvenir de Famille ou l'Ange garde-chiourme. Ðến năm 1932 thì xuất hiện trên COMMERCE, Tentative de Description d'un di^ner de têtes à Paris-France. Năm 1932, đoàn kịch Prémices nhờ Jacques viết bài cho họ. Chính đoàn này về sau trở thành kịch đoàn Octobre nổi tiếng. Jacques đã viết cho họ rất nhiều thơ, hợp xướng, lời đối thoại mà ông chế riễu trêu ghẹo nhà thờ, quân đội, tầng lớp tiểu tư sản, v.v... Cũng vào năm ấy, vợ Jacques rời bỏ ông. Ông đã viết một câu thơ trong thời điểm này, "L'affaire est dans le sac." (Xin tạm dịch, quan hệ con người ta nằm trong chiếc túi). Jacques từng cộng tác với anh mình là Pierre, dựng ra nhiều bộ phim đáng kể như Le Crime de M. Lange, Jenny, Drôle de Drame, Quai des Brumes, Le Jour se Lève, Les Visiteurs du Soir, Les Enfants du Paradis, Les Portes de la Nuit. Trong những năm soạn kịch bản, Jacques vẫn không ngừng làm thơ. Người ta nhận rõ chất thơ của ông lồng lộng trong kịch bản, đó là đời sống hiện thực qua những câu ngắn ngủi, hình ảnh, v.v...

Năm 1945, trong thời kỳ bị quân Ðức chiếm đóng thi tập của ông được thầy trò trường Lycée REIMS xuất bản dù bị kiểm duyệt và còn bị cấm chỉ. Chính thi phẩm này về sau là quyển Paroles. Một năm sau đó, ông xuất bản nhiều sách nhi đồng Contes pour Enfants pas Sages, và Joseph Kosma bắt đầu phổ thành nhạc những bài như Barbara, Les Enfants qui S'aiment. Ngoài ra còn có thi tập Histoires được xuất bản vào năm 1946.

Năm 1948, Jacques bị ngã té xuống vĩa hè và bị hôn mê nhiều ngày. Sau đó, ông nhập viện vào Saint-Paul ở Vence. Chính tại đây, ông đã viết Spectacle, rồi đến Grad Bal de Printemps và La Pluie et le Beau Temps. Năm 1955 ông trở về Paris để đón nhận danh tiếng lẫy lừng qua các tác phẩm nghệ thuật của mình cùng với kịch bản chuyển thể từ tác phẩm Notre Dame de Paris của Victor Hugo.

Năm 1962, ông cùng với André Villers và Pablo Picasso xuất bản hai quyển ảnh ký Peintures et Collage và Choses et Autres. Một năm sau là quyển Histoire et d'Autres Histoires, tiếp theo là quyển Histories.

Năm 1973, các biến chứng đầu tiên về đường hô hấp của Jacques bộc phát, sau nhiều năm sức khoẻ của ông bị hành hạ vì hậu quả của thuốc lá. Cơn bệnh khiến ông phải nhập viện và còn hoành hành ông đến yếu đi rất nhiều. Jacques Prévert từ giã cõi đời ngày 11 tháng 4, năm 1977.

Nguyệt Trinh
(July 27, 2001)
vtruong@nova.umuc.edu

/*   cảm tác từ Le Ruisseau
      của nhà thơ Jacques Prévert   */

mênh mông nước chảy qua cầu
máu đào cuồn cuộn từ đâu vô ngần
có giòng suối trắng liều thân
vỡ oà thác đổ dưới chân cuộc tình
vườn trăng lộng gió xuân đình
tháng năm nhã nhạc cung nghinh đón người
lặng thinh con suối không lời
là vầng trăng toả bồi hồi tim tôi
hoá thân xanh bóng mặt trời
là đôi mắt biếc của người long lanh

Nguyệt Trinh
(July 27, 2001)
vtruong@nova.umuc.edu

Jacques Prévert

http://www.multimania.com/jbouzou/

Beaucoup d'eau a passé sous les ponts
Et puis aussi énormément de sang
Mais aux pieds de l'amour
Coule un grand ruisseau blanc
Et dans les jardins de la lune
Où tous les jours c'est ta fête
Ce ruisseau chante en dormant
Et cette lune c'est ma tête
Où tourne un grand soleil bleu
Et ce soleil c'est tes yeux

Paul Verlaine (Paul Marie Verlaine) sinh ngày 30 tháng 3 năm 1844 tại Metz, nơi cha ông đóng quân. Như mọi đứa trẻ con một, Paul được nâng niu và cưng chìu hơi thái quá. Ngay từ bé, ông đã biểu lộ bản tính nghịch ngợm và phá phách hoang tàn đến nổi cha mẹ phải quyết định gửi ông đi trọ học. Trái ngược hẳn với Rimbaud, chỉ là một học sinh đầy năng khiếu. Paul từng có văn bằng tú tài và theo luật khoa. Tuy nhiên, ông lại sống cuộc đời hết sức tầm thường và rất dễ bị lôi cuốn vào rượu chè và đời sống phóng đãng rày đây mai đó. Người ta từng thấy ông la cà trong các quán rượu và thường tới lui giao du với giới văn chương tại Paris.

Năm 1866 ông xuất bản thành công tác phẩm Poèmes Saturniens. Thế nhưng, ảnh hưởng bởi rượu chè khiến ông gây nhiều tai tiếng. Vào năm 1869, ông đính hôn cùng người con gái trẻ chỉ mới mười sáu tuổi, tên Mathilde Mauté và thành hôn với nàng vào một năm sau đó. Tiếp theo ấy, ông xuất bản tác phẩm Fêtes Galantes. Thời gian này, nhà thơ như đã khôn ngoan chững chạc ra và cuộc sống ông cũng trở nên thật yên bình. Liền đó, ông sáng tác La Bonne Chanson, dành cho Mathilde, nhưng thi tập này bị dư luận đặt nhiều nghi vấn, cho rằng ông đặt riêng tâm tư vào tác phẩm đến cuộc chiến mà ông từng tham gia vì trong phong trào nổi dậy ông đã gia nhập vào khởi nghĩa quân.

Năm 1871, ông gặp gỡ nhà thơ trẻ tuổi Arthur Rimbaud. Bị quyến rũ bởi tài của chàng trai trẻ này, ông liền bỏ Paris. Trong thời gian thật ngắn, Rimbaud đã khiến ông trở nên sa đoạ, trụy lạc. Cả hai cùng lộ liễu la cà đến các quán rượu hộp đêm và đã gây thật nhiều tai tiếng thị phi. Paul luôn cãi nhau với Mathilda, thường là do say sưa mà ra. Mặc dù mối bất hoà giữa hai vợ chồng cứ liên tục xãy đến, họ vẫn có với nhau một người con trai, đặt tên Georges.

Trong giai đoạn khi Rimbaud quay về Charleville, thì đời sống của vợ chồng ông được bình yên một lúc. Nhưng chẳng bao lâu, Rimbaud trở lại, và cả hai cùng nhau trốn sang Bỉ. Mathilda tìm đủ cách để lôi kéo chồng trở lại, nhưng mọi cố gắng đều bất thành. Bị lôi cuốn theo cuộc sống bấp bênh của Rimbaud, cả hai lại bỏ sang Luân Ðôn. Ngay lần này, chính mẹ của Paul phải ra sức buộc ông trở về con đường chân chính, nhưng bà cũng chẳng đạt được kết quả gì khá hơn Mathilda. Cuối cùng, chính Rimbaud là người đầu tiên mệt mỏi cuộc sống phiêu lưu lãng tử và quyết định từ bỏ Paul. Trước biến cố này, nhà thơ vô cùng khủng hoảng nên đã bắn một phát súng ngắn vào cánh tay Rimbaud. Kết quả, ông bị kết án hai năm tù. Ngay thời gian bị giam giữ ông chợt tìm ra niềm tin của mình. Chính trong giai đoạn ấy, ông sáng tác Romances sans Paroles.

Sau khi được phóng thích, ông trở nên mềm mỏng thấu đáo hơn. Ông quay về Anh Quốc giảng dạy hội hoạ và Pháp Văn. Năm 1880, ông xuất bản tác phảm Sagesse nhưng lại bị thất bại hoàn toàn. Năm 1882, ông trở lại Paris. Khi ấy, vợ ông từ bỏ cuộc sống chung của hai người. Ðến năm 1886 thì nàng xin ly dị. Cùng thời gian ấy, Rimbaud bỏ đi Ethiopie. Thế là một lần nữa, ông lại chìm đắm trong say sưa. Luôn bị quyến rũ bởi Rimbaud, ông gia tâm công bố tác phẩm riêng của mình cùng với các sáng tác chung của hai người như Jadis et Naguère ra mắt năm 1884, và Parallèlement năm 1889.

Kiếm được bao nhiêu tiền thì ông lại say sưa chè chén hết bấy nhiêu, đến nổi bạn bè như Barrès, Bourget, v.v. ... phải cùng nhau gom góp để trợ giúp ông. Là một người hiếu động, ông ứng cử vào Hàn Lâm Viện nhưng chẳng được ai đề bạt. Tuy nhiên vào năm 1894, Paul được vinh danh là Prince des Poètes, xin tạm dịch "ông hoàng của các nhà thơ."

Paul Verlain mất ngày 9 tháng 1, năm 1896 vì chứng xuất huyết phổi. Khi ấy, cả Paris hoàn trả lòng tôn kính ngưỡng mộ lại cho ông. Từ một người từng bị mệnh danh là người nghệ sĩ suy đồi, thi sĩ nghiện ngập ông được nhìn nhận là nhà thơ tài năng vô song với những tác phẩm chứa đầy nhạc tính. Hàng ngàn dân Paris xếp thành hàng rào trước chiếc xe tang của ông trên đường đến nghĩa trang, đi qua khu Quartier Latin, nơi mà chỉ mới vừa đây thôi, ông thường tới lui các quán hàng tồi tàn và tiệm rượu.

Có thể nói, không nghi ngờ mảy may rằng Paul Verlaine là một trong những nhà thơ lớn ở cuối thế kỷ 19.

--------------------

http://www.sunderland.ac.uk/~os0tmc/chemin/symbol.htm

Các nhà thơ theo trường phái tượng trưng như Stéphane Mallarmé và Paul Verlaine có cái nhìn về thơ là sự tự diễn đạt và tự nó thuyết phục mà không cần phải có bất cứ một tác động nào bên ngoài ảnh hưởng đến. Một cách làm cho thơ thêm xúc cảm và thi tứ, là biết khai thác tận dụng hết nhạc tính của từ ngữ. Thật chẳng có gì lấy làm ngạc nhiên trong tư tưởng cho rằng thơ theo trường phái tượng trưng chính là âm nhạc. Ở đây, nhà thơ cần lưu tâm vào nhạc tính của thơ, từ nét tao nhã mềm mại du dương của vần trùng âm hoặc khác âm của từng chữ. Có thể nói, Paul Verlaine đã thành công xuất sắc trong cách vận dụng nhạc tính của thơ để làm tiền đề trong các tác phẩm của mình như, Poèmes Saturniens (1866), Fêtes Galantes (1869), và Romances sans Paroles (1874). Cảm giác đầu tiên mà người thưởng ngoạn nhận thức được khi đọc thơ ông lần thứ nhất không phải ở ý nghĩa của nó. Mà là sự kết hợp, hoà điệu khéo léo huyền ảo từ âm điệu du dương. Xin lấy bài thơ Chanson d' Automne dưới đây của ông trong thi phẩm Romances sans Paroles làm ví dụ.

Cách thứ hai làm cho thơ thêm xúc cảm và thi tứ là làm cho nó gợi lên cảm giác sâu sắc và niềm suy nghĩ thâm trầm, như điều mà âm nhạc mang đến cho người thưởng ngoạn. Cảm giác và suy nghĩ ấy phải được diễn đạt thế nào mà tránh cho người đọc có thể định rõ được một cách quá trần trụi, nó là gì hoặc do từ đâu. Nói cách khác, thơ cần phải mơ hồ du dương như giòng âm nhạc, nghĩa là ý tứ cảm xúc của nó không thể bị xác định hoặc dịch giải trong bất cứ giới hạn nào. Như Stéphane Mallarmé đã điểm một câu từ bài Toute l'âme Resumée trong thi phẩm Poésies của ông.

Le sens trop précis rature
Ta vague littérature

Xin tạm dịch:

cảm giác quá trần trụi
bôi xoá đi nét thơ huyền ảo của người.

/*   cảm tác từ Chanson D' Automne
      của nhà thơ Paul Verlaine   */

cứ ngân hoài thổn thức
xé tim, khúc vĩ cầm
bài thu ca ray rứt
đơn điệu lời buồn câm

bốn phương trời chất ngất
vang vọng dấu thời gian
ta tìm về ký ức
khóc ru giấc mộng tàn

thôi rồi, ta sẽ đi
bay theo triền gió lạ
bên nớ về bên ni
như lá chết la đà

Nguyệt Trinh
(July 12, 2001)
vtruong@nova.umuc.edu

Paul Verlaine
http://www.multimania.com/jbouzou/

Les sanglots longs
Des violons de l'automne
Blessent mon coeur
D'une langueur
Monotone.

Tout suffocant
Et blême, quand
Sonne l'heure,
Je me souviens
Des jours anciens
Et je pleure;

Et je m'en vais
Au vent mauvais
Qui m'emporte
Deçà, delà
Pareil à la
Feuille morte.

Xin chân thành cảm tạ quý Soeur, quý Thầy Cô, toàn thể Regina Pacisiennes yêu dấu và quý thân hữu đã âm thầm ủng hộ hoặc chia xẻ ý kiến, tài liệu, thư từ, hình ảnh cùng tất cả các sáng tác nghệ thuật khác. Niềm khích lệ nhiệt tình vô cùng quý báu ấy của quý vị sẽ giúp cho trang nhà RP ngày càng thêm phong phú.

Mọi ý kiến xây dựng và bài vở đóng góp xin gửi về: webmaster@regina-pacis.info